Rob Kopijn
Jane Kopijn
Vertrek uit Ind(ones)ië
vergroot foto

Vertrek uit Ind(ones)ië

Jane Kopijn, Rob Kopijn
Deze foto is genomen bij aanvang van onze overtocht naar Nederland. De Indonesiërs hadden de Indische mensen gedwongen te kiezen tussen een Nederlandse en een Indonesische nationaliteit. Mijn ouders kozen voor het Nederlanderschap, wat betekende dat we het land moesten verlaten. Mijn broer Rob en ik vertrokken in 1953 als eersten uit het gezin voor studie naar Nederland. Ik was toen vijftien, mijn broer dertien jaar.
Op de foto staan we op de kleine boot die ons van Pladjoe naar Palembang bracht. We hadden afscheid van onze jongere zusjes Ruth en Ineke en onze vrienden, en toen zijn we met onze moeder naar Palembang gegaan. Je ziet op de foto dat ik me heel verdrietig voelde, want ik had zojuist afscheid moeten nemen van mijn eerste vriendje.
Vanuit Palembang gingen met een grotere boot naar Jakarta gegaan. Daar zagen we mijn vader nog even die per vliegtuig naar Jakarta was gekomen, en voegden we ons bij een oom en tante met wie we samen naar Holland zouden reizen.
Op de dag van vertrek hebben onze ouders ons naar de boot gebracht: de Johan van Oldenbarnevelt.
Jane Kopijn:
Voor mij was het afscheid was heel triest. Het ergste moment was dat ik mijn ouders op de kade steeds kleiner zag worden. Ik was me heel bewust van alles ik achterliet: mijn ouders, mijn vertrouwde omgeving, de onbezorgdheid, mijn jeugd. Terwijl ik niet wist wat ik tegemoet ging. Dat gevoel niet te weten wat je tegemoet gaat heeft een diepe indruk bij me achtergelaten. Ik heb nog altijd moeite met afscheid nemen.
Rob Kopijn:
Mij viel het afscheid minder zwaar. Afscheid nemen is vreselijk, maar ik richtte meer op het avontuur. En mijn moeder had ons goed voorbereid. In onze culturele bagage zat een hoop kennis van Nederland en de Nederlandse cultuur, die de Nederlanders in die tijd zeker niet van hun koloniën in de Oost en in de West hadden. Veel van wat mijn moeder verteld had klopte bij aankomst natuurlijk niet, maar ze had ons wel een culturele context gegeven die ik herkende. Ik zag Nederland als een land waar ik de mogelijkheid zou hebben om mijn intellectueel verder te ontwikkelen. Mijn moeder had me voorgehouden dat ik in Nederland de grote schrijvers zou leren kennen: Goethe, Schiller, Keats, Shelley, Byron, Dostojevksy. Ze had me er altijd over verteld, maar in Nederland zou ik de kans krijgen om ze ook daadwerkelijk te lezen. Die belofte maakte mij hoopvol en optimistisch gestemd.
Verhalen van Vroeger is een initiatief van Stichting Tijdgeest