Merkelbach, Johannes Wilhelm senior
Grootvader Merkelbach
vergroot foto

Grootvader Merkelbach

Mies Waltman
Hij is de oprichter van de firma Merkelbach en Co. Sinds 1845 bestond de firma als Merkelbach. Omstreeks 1890 werd Co toegevoegd; dit stond voor "opoe" Roelofs, ex-logementhoudster, en pleegmoeder van grootmoeder Merkelbach-van Schaik (zie foto van vrouw achter de Pfaff naaimachine). Door haar financiele inbreng was hij in staat om jaarlijks de Leipziger Messe te bezoeken, waar hij nieuwe artikelen voor de zaak (Bazar op de Nieuwendijk) kocht. Bijvoorbeeld toverlantaarns, stoommachines, treintjes, velocipedes, enz. Onder zijn klanten waren veel schoolmeesters die voor het "loffelijk ontslag" van de leerlingen geld te besteden hadden, en iets ander zochten dan het geijkte boek of naaidoosje. Zij vroegen mijn grootvader of hij ook voor het aanschouwelijk onderwijs, wat toen in zwang kwam, dingen kon meebrengen. Hij stierf toen hij 51 jaar oud was, in 1898. Ondertussen was hij naar Damrak 88 verhuisd, waar hij zich specialiseerde in speelgoed en poppen. Geen bazar meer: dat was de Bijenkorf. Hij was bevriend met de eigenaars van de Bijenkorf, de compagnons Isaacs en Goudsmit. Zij zaten eerst ook op de Nieuwendijk. Hun winkel heette toen ook al de Bijenkorf en was een warenhuis. Zij verhuisden in dezelfde tijd naar het Damrak, waar Isaacs en Goudsmit een groot warenhuis bouwden. Zijn schoonzoon, fotograaf Laddé, ging op de Nieuwendijk verder. Na de dood van grootvader zette grootmoeder de zaak voort; Merkelbach werd toen een winkel met poppen, houten speelgoed, wiegjes, boeken enz. Grootmoeder maakte zelf poppekleren.
Verhalen van Vroeger is een initiatief van Stichting Tijdgeest